| Misterium Wielkopostne |
|
Uważana za jedno z najwybitniejszych dzieł w historii muzyki klasycznej "Pasja wg świętego Mateusza" Jana Sebastiana Bacha zabrzmi w Niedzielę Palmową w Diecezjalnym Sanktuarium Miłosierdzia Bożego na osiedlu Ogrody. Bezpośrednio po wieczornej mszy świętej tj. o 19.00 wystąpią Orkiestra Kameralna Polish Camerata pod batutą Marka Głowackiego, zespół wokalny all Antico oraz sześciu solistów ( Marta Boberska, Anna Werecka, Ryszard Minkiewicz, Czesław Gałka, Szymon Kobyliński i Krzysztof Kozarek). Razem z łódzkimi kameralistami i artystami operowymi wystąpi działający przy Państwowej Szkole Muzycznej I stopnia w Ostrowcu Świętokrzyskim zespół wokalny " Świętokrzyskie Bemolki".
Pasja wg św. Mateusza to jedna z dwóch wielkopostnych dzieł jakie zachowały się w całości autorstwa Jana Sebastiana Bacha. Powstała w ostatnim okresie twórczości, gdy ten zajmował stanowisko kantora przy Kościele św. Tomasza w Lipsku. Premiera miała miejsce w Wielki Piątek 15 kwietnia 1729 r. Potem zaś przeleżała 100 lat w archiwum zapomniana, aż odkrył ją i przedstawił (we fragmentach) Feliks Mendelssohn-Bartholdy 11 marca 1829 r. w berlińskiej Singakademie. Pasja wg św. Mateusza to pełna kontemplacji i podniosłego spokoju muzyka przebijająca się przez kolejne akcje dramatyczne. Dzieło powstało w okresie, kiedy Bach przestał już systematycznie pisać kantaty kościelne, a jej komponowanie rozpoczął jesienią 1728 roku. W trakcie pracy, w połowie listopada, otrzymał wiadomość o zgonie swego przyjaciela księcia Leopolda z Koethen wraz z poleceniem przygotowania muzyki żałobnej na uroczyste złożenie zwłok (24 marca 1729 r. – a więc na trzy tygodnie przed premierą Pasji). J. S. Bach oczywiście nie mógł nawet myśleć, by obok Pasji wg św. Mateusza skomponować pośpiesznie jeszcze jakiś inny utwór. Poprosił zatem swego librecistę Picandera, znanego wówczas poetę o ułożenie tekstu do gotowych już części dzieła. I tak, z 11 części składających się na Muzykę Żałobną aż 9 ma tę samą muzykę co Pasja. Dzieło jest gatunkiem Oratorium Pasyjnego z tekstem Ewangelii interpolowanym (wstawianym) przy pomocy recytatywu. Towarzyszą temu chorały, arie, ariosa i chóry, których teksty są madrygałami lub wolną poetycką inwencją, natomiast wersety zaczerpnięte z Biblii są treścią Ewangelii wg św. Mateusza. Do nich wspomniany już Picander dopisał 28 madrygałowych strof, które Bach opracował muzycznie jako 12 solowych arii, 10 ariosów, Szkic dramatyczny Pasji jest subtelny i prosty. Dzieje Męki Pańskiej podzielone zostały na 24 sceny, w tym 12 dużych (wyrażanych poprzez chorały) i 12 małych (rozgrywających się w czasie arii). Miejsca charakteryzujące biblijne opowiadanie w formie recytatywu nagle urywają się, stając się przedmiotem pobożnej medytacji. Emocje te wyrażają z kolei teksty wersetów chorałowych oraz arii, poprzedzonych najczęściej ariosowym recytatywem. Wybierano je tak, aby poszczególne strofy jak najlepiej nadawały się do treści danego fragmentu. Jak pisze Albert Schweitzer: W skarbnicy wszystkich kościelnych pieśni niemieckich nie sposób znaleźć choć jednego wiersza, który lepiej wypełniłby dane miejsce, niż ten, który wybrał Bach.
|




















Komentarze użytkowników: